Charleroi LEEFT!

Charleroi

Charleroi is een stad die duidelijk wel leeft! In het centrum van Charleroi zijn er voordurend mensen in de weer. Overdag staan mensen op de stoep voor hun huis wat rond te kijken en vaak slaan ze een babbeltje met voorbijgangers. Er zijn mensen in de straten aanwezig, van alle leeftijdscategorieën en origine. Ook jongeren en kinderen gebruiken de straat als ontmoetingsplaats om te spelen of rond te hangen. Niet enkel overdag, maar ook ’s nachts leeft de stad, ‘s nachts zijn er voornamelijk heel wat jongeren op te merken in de straten van Charleroi. Actie kan je er ook terug vinden, vrijdag in de namiddag werden er plots bommetjes naar auto’s gegooid. Ook kon men af en toe geroep horen in de straten.

Op het eerste zicht lijkt het dat Charleroi veel minder financiële mogelijkheden heeft dan Genk. Je vind veel vervallen huizen en gebouwen in de straten terug. Op de straten ligt heel veel vuilnis, metro stations die er alles behalve mooi uitzien. Toch vind je ook nog enkele openbare gebouwen terug waar wel heel wat financiële middelen in zijn gestoken zoals het station en de omgeving hiervan. Het viel me dan ook op dat er bepaalde plaatsen in Charleroi zijn die heel verzorgd en mooi zijn, maar andere plaatsen waar helemaal geen aandacht aan wordt besteed en waar armoede zichtbaar is.

In tegenstelling tot wat men van Genk veronderstelde zijn er in Charleroi wel degelijk plekken waar je confrontatie terug vind. voornamelijk in de buurten waar vervallen huizen stonden en veel vuilnis op straat lag kan je zeer frequent graffiti zien of dingen die stuk gemaakt waren.

Zowel Genk als Charleroi hebben een bloeide mijn industrie gekend. Door deze mijnindustrie kan je vandaag een gelijkenis zien tussen beide steden omtrent migratie, die heeft plaatsgevonden in de periode van de mijnen. Mensen die in die tijd naar beide steden zijn gekomen hebben gemeenschappen gevormd, zo heb je bijvoorbeeld in  Dampremy – een wijk in Charleroi - een grote Italiaanse gemeenschap. Als we gemeenschap gaan definiëren kunnen we misschien stellen dat dit eigenlijk geen gemeenschappen is, maar hier duid ik op gemeenschap omdat de mensen in deze steden zelf het zo noemen. In Genk spreekt men evenzeer van een grote Italiaanse gemeenschap in de wijk Zwartberg- noord.

In Charleroi heb ik met een aantal inwoners gesproken, steeds haalde zij dezelfde problematieke aan, deze waren: migratie, drugs, criminaliteit en armoede. Migratie kan je duidelijk in het straatbeeld van Charleroi merken. De straten van Charleroi zijn gekleurd met heel wat mensen van allerhande origine. Wanneer men in Genk spreekt over migratie, verwijst men voornamelijk naar mensen van de tweede generatie. Genkenaars die naar België zijn gekomen om in de mijnindustrie te gaan werken en hier zijn gebleven en hun familie later hier hebben verenigd. In Charleroi is dit ook het geval, maar daar kan men ook heel wat migranten van de eerste generatie terugvinden. Deze mensen zijn niet allemaal legaal in het land, zo haalde een van de mensen waarmee ik gesproken heb aan dat er in het centrum van Charleroi heel wat huizen bewoond worden door mensen zonder papieren.

De armoede is in Charleroi duidelijk zichtbaar, in Genk was dit veel minder het geval had ik de indruk. In het centrum van Charleroi en ook daarbuiten vind je veel vervallen huizen waar nog steeds mensen wonen. De kwestie omtrent armoede kwam ook naar voren tijdens de sociale enquêtes waarin een jonge vrouw vertelde over haar moeilijkheden om een vaste job te vinden.  Door deze  werkloosheid waren financiële problemen onvermijdelijk. Ze was er van overtuigd dat gelijkaardige problemen vandaag voor heel wat jonge mensen dagelijkse realiteit zijn. Ook andere studenten hadden heel wat verhalen over armoede gehoord tijdens hun sociale enquête. Op een centraal moment hebben we de verhalen en de ervaring van onze sociale enquêtes samengebracht. Hieruit bleek vooral dat er in Charleroi heel veel armoede is. Heel wat mensen hadden een verhaal gehoord dat niet alleen getuigd van een gebrek aan financiële middelen, maar ook van kansarmoede.

Sociale enquêtes

Samen met 2 andere studenten van de ULB heb ik een sociale enquête met een werkloze vrouw van 32 en een bejaarde man van 82 gedaan.

De man van 82 vertelde voornamelijk over de migratieproblematiek. Hij stelde dat er tijdens de mijnindustrie vele migranten naar Charleroi zijn verhuist en dat er daardoor onverdraagzaamheid en racisme in zijn stad te merken was. Ook de nieuwe migranten vandaag kunnen niet altijd op verdraagzaamheid rekenen stelde hij. omtrent deze problematiek van onverdraagzaamheid en racisme heeft hij allerhande acties ondernomen zoals petities .

De jonge vrouw vertelde een confronterend verhaal aan ons. Ze behaald een diploma voor secretaresse maar heeft nooit een goede job kunnen vinden. Graag had ze nog verder gestudeerd, maar hiervoor hadden haar ouders niet voldoende financiële middelen.

Vaak wanneer ze werk had gevonden duurde dit maar een aantal maanden omdat het steeds om interims ging. In de periodes wanneer ze werkloos en dus door de Waalse tegenhanger van de VDAB begeleid werd, ondervond ze heel wat moeilijkheden. Zo haalde ze aan dat ze voordurend proeven moest afleggenen en allerhande dingen als bewijs moest voorleggen om haar werkloosheidsuitkering te kunnen behouden. Daarbij stelde zich een tweede probleem, ze bevond haar steeds in een dilemma om een zeer slecht job aan te nemen of anders mogelijk haar uitkering te verliezen. Deze situatie heeft haar niet alleen in enorme financiële moeilijkheden gebracht, maar ook in psychologische problemen. Door het niet vinden van een job en de slechte ervaring met de hulp hieromtrent is ze haar zelfvertrouwen volledig verloren en psychologische problemen ontwikkeld. Enkele jaren geleden werd ze opgenomen in een psychiatrische afdeling van een ziekenhuis met een zware depressie. Vandaag gaat het maar haar beter, maar het blijft heel moeilijk voor haar om steeds met dezelfde problematiek van het vinden van een job en de slechte begeleiding hieromtrent geconfronteerd te worden.

De algemene opinie en de politiek houden ons vaak voor dat het niet meer dan normaal is dat men actief naar een job opzoek gaat en zo nodig eender welke job aanneemt. Bij deze vraag ik me af wanneer mensen die zulke dingen vertellen, dit ook nog kunnen zeggen wanneer ze recht tegenover iemand in een gelijkaardige problematiek zitten. Want het is absoluut niet het probleem dat deze jonge vrouw niet wil werken. Hiermee wil ik voornamelijk aantonen dat bij eender wat men concludeert of wat men ziet aan problematieke het altijd van het grootse belang is om ook naar mensen te luisteren en de context te begrijpen. Theorieën kunnen helpen, maar brengen de context van een persoon niet in rekening en gaan in eerste instantie uit van concepten en frameworks, en niet van mensen. Het is daarom ook van het grootste belang denk ik om in eerste instantie naar de verhalen van de mensen in Genk te luisteren. Hoe denken zei, hoe kijken zei naar bepaalde zaken, wat leeft bij hen?